در دانشگاههای ترکیه، امکان تحصیل به زبان فارسی وجود ندارد. برای تحصیل در ترکیه، باید به زبان ترکی یا انگلیسی تسلط داشته باشید. بهمنظور کسب آمادگی لازم برای آن، میتوانید در دورههای TÖMER برای زبان ترکی یا کلاسهای Hazırlık برای زبان انگلیسی شرکت نمایید. این دورهها به شما کمک میکنند تا پیش از شروع تحصیلات آکادمیک، به تسلط کافی بر زبان مورد نظر دست یابید و با آمادگی کامل وارد رشته دلخواه خود شوید. برای کسب جزئیات بیشتر در رابطه با دانشگاه فارسی زبان ترکیه و بهترین گزینهها برای ایرانیان، تا انتهای این مقاله با ما همراه باشید.
زبان تحصیل در دانشگاههای ترکیه چیست؟
زبان رسمی آموزش در دانشگاههای دولتی و خصوصی ترکیه، ترکی و در برخی از دورههای بینالمللی، انگلیسی است. باید با این حقیقت روبهرو شوید که در دانشگاههای ترکیه، دروس به زبان فارسی ارائه نمیشوند. بنابراین، تمرکز اصلی هر متقاضی ایرانی باید بر تقویت یکی از دو زبان ترکی یا انگلیسی باشد.
آیا واحدهای درسی یا منابع فارسی خاصی در دانشگاههای ترکیه ارائه میشود؟
به جز رشتههای خاصی مانند زبان و ادبیات فارسی که بهصورت تخصصی در برخی دانشگاهها ارائه میشود، هیچ واحد درسی، کتاب، جزوه یا منبع آموزشی به زبان فارسی برای سایر رشتهها ازجمله مهندسی، پزشکی، هنر و علوم انسانی وجود ندارد. دانشجویان باید خود را برای تحصیل به زبان خارجی آماده کنند و انتظار دسترسی به منابع فارسی را نداشته باشند.
چگونه به عنوان یک ایرانی برای تحصیل در ترکیه آماده شویم؟
اگر مدرک زبان معتبر ندارید، میتوانید در دورههای آمادگی زبان شرکت کنید تا پیش از شروع کلاسها، آمادگی لازم جهت حضور در محیط آکادمیک ترکی را به دست بیاورید. این دورهها که توسط خود دانشگاهها برگزار میشوند، شما را به سطح مورد نیاز برای تحصیل به زبان ترکی یا انگلیسی میرسانند. دو دوره اصلی عبارتاند از:
- TÖMER: شامل دورههای استاندارد زبان ترکی در سطوح مختلفی از A1 (مبتدی) تا C1 (پیشرفته) هستند که حدود یک سال تحصیلی زمان میبرند. برای ورود به دانشگاه، باید مدرک سطح C1 دریافت کنید. پس از قبولی در آزمون ورودی دانشگاه، اگر مدرک TÖMER نداشته باشید، دانشگاه از شما یک آزمون تعیین سطح زبان ترکی میگیرد. در صورت نرسیدن به نمره قبولی، شما را به شرکت در این دوره ملزم میکنند.
- Hazırlık: دوره فشرده یک ساله آمادگی زبان انگلیسی با هدف رساندن مهارتهای زبان آکادمیک دانشجو به سطحی است که بتواند به راحتی در کلاسهای درس شرکت کند، مقالات علمی بنویسد و در مباحث تخصصی مشارکت نماید. دانشجویانی که در یک رشته انگلیسیزبان پذیرفته شدهاند اما مدرک معتبر زبان مانند تافل یا آیلتس با نمره مورد نظر دانشگاه را ندارند، یا در آزمون تعیین سطح زبان خود دانشگاه موفق نمیشوند، باید در کلاسهای Hazırlık شرکت کنند.
بهترین دانشگاه های ترکیه برای دانشجویان ایرانی

بسیاری از دانشجویان ایرانی با این تصور که ممکن است یک دانشگاه ایرانی در ترکیه بیابند، جستجوی خود را آغاز میکنند. اما پس از مواجهه با واقعیت دانشگاه های فارسی زبان خارج از کشور و اطلاع از اینکه دانشگاه فارسی زبانی وجود ندارد، گام بعدی یافتن بهترین دانشگاه های ترکیه است که از نظر علمی و فرهنگی با شرایط آنها سازگار باشد. این دانشگاهها، که در سطح جهانی نیز شناختهشده هستند، بهترین امکانات آموزشی و پژوهشی را به زبانهای ترکی و انگلیسی ارائه میدهند.
در جدول زیر، فهرستی از برترین گزینهها، معرفی شده است:
| نام دانشگاه | نوع دانشگاه | شهر | زبان تحصیل | نکات کلیدی برای ایرانیان |
| دانشگاه فنی خاورمیانه (METU) | دولتی | آنکارا | انگلیسی | قطب مهندسی و علوم پایه ترکیه با اعتبار بسیار بالا |
| دانشگاه Koç | خصوصی | استانبول | انگلیسی | دارای دانشکده پزشکی، بیمارستان فوق تخصصی و بورسیههای متنوع |
| دانشگاه Sabancı | خصوصی | استانبول | انگلیسی | سیستم آموزشی منحصربهفرد با تمرکز بر پژوهش |
| دانشگاه Boğaziçi | دولتی | استانبول | انگلیسی | یکی از معتبرترین دانشگاههای دولتی انگلیسیزبان با پردیس بسیار زیبا |
| دانشگاه استانبول | دولتی | استانبول | ترکی | یکی از قدیمیترین و بزرگترین دانشگاههای ترکیه با دانشکدههای متعدد |
| دانشگاه Hacettepe | دولتی | آنکارا | ترکی و انگلیسی | یکی از بهترین دانشگاه های ترکیه در رشتههای پزشکی و علوم سلامت |
| دانشگاه آنکارا | دولتی | آنکارا | ترکی | اولین دانشگاه تاسیس شده در جمهوری ترکیه، دارای دانشکدههای جامع |
| دانشگاه فنی ازمیر (İYTE) | دولتی | ازمیر | انگلیسی | تمرکز تخصصی بر رشتههای مهندسی و علوم طبیعی به زبان انگلیسی |
| دانشگاه Bilkent | خصوصی | آنکارا | انگلیسی | اولین دانشگاه خصوصی ترکیه، بسیار معتبر در رشتههای علوم انسانی و مهندسی |
| دانشگاه Bahçeşehir – BAU | خصوصی | استانبول | انگلیسی | دارای شعبات در شهرهای مختلف دنیا |
بهترین دانشگاه های ترکیه برای ایرانیان
شرایط تحصیل در دانشگاه فارسی زبان ترکیه
چه قصد تحصیل در یک دانشگاه فارسی زبان ترکیه را داشته باشید و چه بخواهید در دانشگاههای انگلسیی زبان این کشور تحصیل کنید، باید شرایط زیر را احراز کنید:
- مدرک تحصیلی: داشتن دیپلم دبیرستان یا معادل آن، اصلیترین شرط برای ورود به مقطع کارشناسی دانشگاه های فارسی زبان خارج از کشور است. برای مقاطع بالاتر، به ترتیب مدارک کارشناسی و کارشناسی ارشد مورد نیاز است.
- حداقل معدل: بسیاری از دانشگاهها، بهخصوص برای پذیرش بدون آزمون، یک حداقل معدل (معمولا بالای ۱۲ تا ۱۵) را در نظر میگیرند. طبیعتا برای رشتههای رقابتی مانند پزشکی و دندانپزشکی، داشتن معدل بالا یک مزیت بزرگ محسوب میشود.
- شرط سنی: برای مقطع کارشناسی، محدودیت سنی سختگیرانهای وجود ندارد، اما معمولا متقاضیان زیر ۲۵ سال شانس بالاتری دارند.
- صلاحیت شرکت در آزمون ورودی: متقاضیان دانشگاههای دولتی باید توانایی شرکت و کسب نمره قبولی در آزمون YÖS یا SAT را داشته باشند.
- تمکن مالی: دانشجو باید بتواند ثابت کند که توانایی پرداخت شهریه دانشگاه و هزینههای زندگی خود در طول دوران تحصیل در ترکیه را دارد.
نکته ۱: آزمون YÖS امتحانی استاندارد برای ارزیابی دانشجویان بینالمللی است که قصد ورود به دانشگاههای دولتی ترکیه را دارند. این آزمون که توسط خود دانشگاهها برگزار میشود، بر تواناییهای شما در دروس تخصصی نظیر ریاضیات و هندسه تمرکز دارد. کسب نمره بالا در این آزمون، شانس شما را برای پذیرش در رشتههای پرطرفدار مانند پزشکی، دندانپزشکی و مهندسی در معتبرترین دانشگاههای دولتی ترکیه به شکل چشمگیری افزایش میدهد
نکته ۲: آزمون SAT یک آزمون بینالمللی استاندارد است که مهارتهای داوطلبان در درک مطلب انگلیسی و ریاضیات را ارزیابی میکند. بهترین دانشگاه های ترکیه، بهخصوص در دورهها و رشتههای انگلیسیزبان، نمره این آزمون را بهعنوان یک معیار اصلی برای پذیرش دانشجو به رسمیت میشناسند.
مدارک مورد نیاز دانشگاه ایرانی در ترکیه
برای تحصیل در دانشگاه ایرانی یا غیر ایرانی در ترکیه، لازم است مدارک زیر را آماده داشته باشید:
- اسکن صفحه اول پاسپورت که حداقل یک سال اعتبار داشته باشد.
- ترجمه تایید شده مدرک دیپلم و پیشدانشگاهی به زبان ترکی استانبولی یا انگلیسی
- ترجمه کامل ریزنمرات چهار سال آخر تحصیل در دبیرستان
- یک قطعه عکس جدید با پسزمینه سفید در سایز استاندارد
- کارنامه رسمی آزمون YÖS یا SAT (در صورت نیاز دانشگاه)
- مدرک تافل یا آیلتس برای رشتههای انگلیسیزبان و مدرک TÖMER برای رشتههای ترکیزبان (در صورت نداشتن این مدرک، باید در دوره آمادگی زبان یا Hazırlık شرکت کنید)
- پس از قبولی، این نامه برای مراحل ویزا و ثبتنام نهایی ضروری است.
- در صورت نیاز دانشگاه، ارائه رسید پرداخت بخشی از شهریه الزامی است.
مراحل تحصیل در بهترین دانشگاه های ترکیه

در صورت توانایی در دریافت پذیرش بهترین دانشگاه های ترکیه، مراحل زیر را پیش روی خود خواهید داشت:
- تحقیق و انتخاب: دانشگاه و رشته مورد نظر خود را بر اساس علاقه، رزومه، بودجه و زبان تحصیل (ترکی یا انگلیسی) انتخاب کنید.
- آمادگی برای آزمون: بسته به دانشگاه مقصد، برای آزمون YÖS یا SAT آماده شوید و در آن شرکت کنید.
- آمادهسازی مدارک: تمام مدارک مورد نیاز را جمعآوری و ترجمه رسمی کنید.
- ارسال درخواست پذیرش: در بازه زمانی اعلامشده توسط دانشگاه، در وبسایت آن ثبتنام کرده و مدارک خود را بارگذاری نمایید.
- دریافت نامه پذیرش: پس از قبولی در یکی از دانشگاه های فارسی زبان خارج از کشور، نامه پذیرش رسمی از برای شما ایمیل میشود.
- اخذ ویزای تحصیلی: با در دست داشتن نامه پذیرش به کنسولگری ترکیه مراجعه کرده و برای ویزای دانشجویی اقدام کنید.
هزینه تحصیل در ترکیه چقدر است؟
مهمترین هزینههایی که در طول دوره تحصیل در ترکیه باید با آنها روبهرو شوید به شرح زیر است:
| نوع هزینه | برآورد هزینه سالانه | توضیحات |
| شهریه دانشگاه دولتی (زبان ترکی) | ۳۰۰ تا ۱۵۰۰ دلار | رشتههای علوم انسانی و مهندسی در این بازه قرار دارند. |
| شهریه دانشگاه دولتی (زبان انگلیسی) | ۵۰۰ تا ۳۰۰۰ دلار | معمولا گرانتر از برنامههای ترکیزبان هستند. |
| شهریه رشتههای پزشکی/دندانپزشکی (دولتی) | ۲۰۰۰ تا ۷۰۰۰ دلار | این رشتهها بالاترین شهریه را در دانشگاههای دولتی ترکیه دارند. |
| شهریه دانشگاه خصوصی | ۴۰۰۰ تا ۱۵۰۰۰ دلار | بازه بسیار متغیر بسته به دانشگاه و رشته |
| شهریه رشتههای پزشکی/دندانپزشکی (خصوصی) | ۱۵۰۰۰ تا ۳۰۰۰۰ دلار | گرانترین گزینههای تحصیلی در ترکیه |
| دوره زبان (TÖMER/Hazırlık) | ۱۵۰۰ تا ۳۰۰۰ دلار | این هزینه یکبار قبل از شروع دانشگاه پرداخت میشود. |
| آزمونهای ورودی (YÖS/SAT) | ۵۰ تا ۲۰۰ دلار | بسته به دانشگاه یا مرکز برگزارکننده متغیر است. |
| مسکن (خوابگاه یا اجاره خانه) | ۲۵۰۰ تا ۵۰۰۰ دلار | خوابگاههای دولتی ارزانتر و اجاره خانه در شهرهای بزرگ گرانتر است. |
| خورد و خوراک | ۲۰۰۰ تا ۳۵۰۰ دلار | استفاده از سلف دانشگاه هزینهها را بهشدت کاهش میدهد. |
| حملونقل عمومی | ۳۰۰ تا ۵۰۰ دلار | کارتهای دانشجویی تخفیف قابل توجهی دارند. |
| هزینه ویزا، اقامت و بیمه درمانی | ۲۰۰ تا ۴۰۰ دلار | شامل هزینههای اداری سال اول برای اخذ اقامت و بیمه اجباری |
| سایر هزینهها (کتاب، اینترنت، تفریح) | ۵۰۰ تا ۱۰۰۰ دلار | هزینههای جانبی زندگی دانشجویی |
هزینههای تحصیل در ترکیه
نکته: هزینههای جدول فوق، بسته به سبک زندگی، شهر و نوع دانشگاه (دولتی/خصوصی) بسیار متغیر است.
کلام آخر
تحصیل در ترکیه، یک فرصت مناسب برای تجربه زندگی در یکی از بهترین کشورهای منطقه با بالاترین سطح آموزش است. اگرچه معمولا جستجو برای یافتن یک دانشگاه فارسی زبان ترکیه به نتیجه نمیرسد، اما تنوع گسترده دورههای آموزشی به زبانهای انگلیسی و ترکی، مسیر پیشرفت را برای دانشجویان ایرانی کاملا هموار کرده است.
با شناخت دقیق شرایط پذیرش، انتخاب آگاهانه دانشگاه ایرانی در ترکیه و آمادهسازی بهموقع مدارک، میتوان آیندهای درخشان را رقم زد. موفقیت در این مسیر نیازمند برنامهریزی اصولی و آشنایی با قوانین بهروز است؛ برای جلوگیری از اتلاف زمان و سرمایه، دریافت راهنمایی تخصصی از یک موسسه مهاجرتی معتبر، تضمینکننده موفقیت شما خواهد بود.
سوالات متداول
آیا میتوان در ترکیه به زبان فارسی تحصیل کرد؟
هیچ دانشگاهی در ترکیه دروس را به زبان فارسی ارائه نمیدهد. زبان رسمی آموزش این کشور صرفا ترکی استانبولی یا انگلیسی است.
آیا پذیرش بدون آزمون YÖS یا SAT در ترکیه ممکن است؟
برخی از دانشگاههای ترکیه امکان پذیرش بدون آزمون و صرفا بر اساس سوابق تحصیلی را فراهم کردهاند. در این روش، ملاک اصلی برای ارزیابی پرونده شما، معدل کل دیپلم و ریزنمرات شما خواهد بود.
امکان تحصیل رایگان در ترکیه برای ایرانیان وجود دارد؟
با داشتن رزومه تحصیلی قوی میتوانید برای بورسیه دولتی و فولفاند اقدام کنید که تمامی هزینههای شهریه، خوابگاه، بیمه و حتی بلیط پرواز را پوشش میدهد.
برای تحصیل در ترکیه حتما به مدرک زبان ترکی یا انگلیسی نیاز دارم؟
داشتن مدرک زبان در زمان اخذ پذیرش الزامی نیست. اگر مدرک ندارید، دانشگاهها این امکان را فراهم کردهاند تا ابتدا یک سال در دورههای آمادگی زبان شرکت کنید.

